Gardeners' World

Gardeners' World magazine

Het Britse BBC TV programma Gardeners World - vooral bekend van presentator Monty Don - kent ook al wat jaren een eigen tijdschrift. Het Gardeners' world magazine staat bomvol praktische verhalen en tips voor een kleurrijke tuin. Afgelopen jaar stond er al een mooi verhaal in over onze kwekerij Planten van hier en sinds maart 2021 verzorgen wij een vaste rubriek onder de titel "Inheemse held stelt zich voor". We zijn gestart met een extreem zeldzame plant, het Knikkend nagelkruid (Geum rivale) en in april was het de beurt aan de Wilde akelei (Aquilegia vulgaris). 

Knikkend nagelkruid ~ Geum rivale

Nu de temperatuur weer stijgt zie je de eerste vaste planten weer opkomen in de tuin. Zo ook mij, wonderschoon Knikkend nagelkruid (Geum rivale), een zeer zeldzame inheemse overblijvende plant uit de rozenfamilie (Rosaceae). Lang geleden groeide ik uitbundig in het laatste min of meer oorspronkelijke oerbos - het Beekbergerwoud: een uniek moerasbos van duizenden jaren oud. Van nature sta ik graag op voedselrijke en een beetje vochtige locaties met zon of halfschaduw. In Nederland word ik sinds kort aangeplant om de zeer kleine oorspronkelijke populaties te versterken. Dit is nodig om mij een kans te geven te overleven in het Nederlandse landschap, aangezien ik het niet meer op eigen kracht kan.

 Mijn Nederlandse naam dank ik aan de knikkende bloemen. Geum is afgeleid van Geuein (Grieks) en betekent "proeven of genieten van". Dit in verband met mijn aromatische wortelstok die etherische olie bevat en een beetje naar kruidnagel ruikt. In het Engels word ik ook wel Indian chocolate genoemd, omdat de inheemse bevolking van Amerika een soort chocoladedrank van mij maakte.

Ik word zo’n 20 tot 40 cm hoog en mijn blad is wintergroen. Ik bloei van mei tot juli en terugknippen na de bloei geeft kans op herbloei. Mijn prachtig oranjeroze bloemen hebben net zo’n lekker hip sorbettintje die mijn grootbloemige, gekweekte zusjes Geum ‘Mai tai’ en ‘Leonard’s variety’ zo populair maakt. Mijn bloemen zijn iets subtieler maar niet minder mooi, en goed toegankelijk voor insecten. Het zijn vooral metselbijen en diverse soorten hommels die de bloemen bezoeken, zoals Akkerhommel, Grashommel, Boshommel en de Veldhommel.

Je kunt mij gemakkelijk in de tuin houden, bij de tuinvijver of in gedeeltelijk beschaduwde borders op voedzame bodem. Op een goede plek in de tuin waar ik me prettig voel, kan ik me geleidelijk uitbreiden. Ik ben goed te combineren met andere inheemse wilde planten zoals Bosanemoon, Speenkruid, Slanke sleutelbloem, Lievevrouwebedstro, Gele dovenetel, Wilde akelei, Bosaardbei of Ruig klokje. Zie ook de pagina Knikkend nagelkruid.

Wilde akelei ~ Aquilegia vulgaris

Al eeuwenlang worden in Europa akeleien in tuinen geplant. Akeleien behoren dan ook tot de meest bekende tuinplanten en door veredeling zijn uit de wilde soorten nauwelijks meer herkenbare siervormen gekweekt. Deze moderne en vaak veelkleurige hybriden met gevulde bloemen hebben niet de bekoorlijke eenvoud en schoonheid van mij, de Wilde akelei (Aquilegia vulgaris). Ik ben een meerjarige plant uit de Ranonkelfamilie (Ranunculaceae) en in Nederland de enige inheemse akeleisoort. De locaties waar ik van nature voorkom zijn inmiddels zo zeldzaam dat ik een van de meest bedreigde planten van de Nederlandse flora ben. De huidige Nederlandse naam akelei is ontstaan uit het Oudnederlandse ackeleia en acolie wat teruggaat naar het Latijnse aquilegia. In diverse talen komen soortgelijke namen voor, zoals het Franse Ancolie, het Deense Akeleje en het Zweedse Akleja.

Ik heb een voorkeur voor zonnig tot licht beschaduwde plek en de bodem dient bij voorkeur matig droog en humusrijk te zijn. Op open plekken kan ik me via zaad gemakkelijk vermeerderen. Ik word zo’n 40 tot 70 cm hoog en ik bloei van mei tot juli. Mijn bijzonder fraaie donkerblauw violetkleurige bloemen staan alleen aan de top van mijn stengels en zijn door de gebogen bloemsteel overhangend, maar ze richten zich op na de bloeitijd. De trechtervormige ingangen zijn zo wijd, dat een hommelkop er gemakkelijk in kan dringen. Mijn bloemen doen het ook goed als snijbloem voor in een (wild) boeket. Mijn bladeren hebben een opvallende vorm, zijn net als mijn bloemstelen kort behaard en zijn groenblijvend tot de eerste nachtvorst.

Mijn opvallende bloemen zorgen dan ook gegarandeerd voor bezoek en bestuiving van diverse soorten hommels, met name hommels waarvan de tong lang genoeg is om bij de nectar te kunnen komen. Koninginnen van de Tuinhommel (Bombus hortorum) hebben een tong van bijna 18-20 mm, de werksters van ruim 14 mm. De tong van de Akkerhommel (Bombus pascuorum) werksters hebben een gemiddelde lengte van bijna 9 mm. Ook korttongige hommels bezoeken mijn bloemen, maar zij bijten een gat in mijn bloem om toch bij de diepliggende nectar te kunnen komen. Bij dit bloembezoek omzeilen ze mijn meeldraden en vindt er geen bestuiving plaats. Andere bijen maken ook gebruik van die gaten in mijn bloemen.

Opgelet: ik kruis zeer gemakkelijk met gecultiveerde akeleisoorten. Als je de echte wilde vorm wilt behouden, is het zaak om goed op te letten bij het uitzaaien of planten van cultivars. Ik ben goed te combineren met andere inheemse planten zoals Bosanemoon, Gevlekte aronskelk, Lievevrouwebedstro, Dagkoekoeksbloem en Ruig klokje. Zie ook de pagina Wilde akelei.

Veldsalie ~ Salvia pratensis

Zowel plantenliefhebbers als wilde bijen zien maar wat graag salie bloeien. In het verleden stond salie in hoog aanzien, met name Echte salie (Salvia officinalis), vanwege haar geneeskrachtige eigenschappen en kwaliteiten. De botanische naam Salvia is afgeleid van het Latijnse salvo, salvere, wat gezond maken, genezen of helen betekent. Ik, de aantrekkelijke en rijk met indigoblauwe lipbloemen beladen Veldsalie (Salvia pratensis), ben één van de schoonste sierraden van de inheemse flora. Ik ben een overblijvende plant uit de Lipbloemenfamilie (Lamiaceae) en verdien een zonnige, prominente plek in de tuin. Mijn rechtopstaande......


#nlbloeit  #biodiversiteit  #plantenvanhier  #oogopdenatuur  #newdutchwave


Bestel het boek (3de druk) en steun NL Bloeit!

www.plantenvanhier.nl
www.plantenvanhier.nl

Maak € 32,95 (per boek incl. verzendkosten) over op rekening NL93TRIO0338519149 van stichting NL Bloeit!

onder vermelding van 'Planten van hier' + adresgegevens in NL (straat / huisnummer & postcode / plaats).

Na ontvangst van de betaling wordt de bestelling via Post.nl verzonden.


De opbrengst komt ten goede aan de missie van NL Bloeit!